Robinia akacjowa szczepiona na pniu rośnie wyraźnie wolniej niż gatunek podstawowy. Robinia pseudoacacia w dobrych warunkach może przyrastać nawet do 100 cm rocznie, natomiast odmiany ozdobne rozwijają koronę wolniej, a jej rozmiar zależy od podkładki, odmiany i cięcia. To forma ogrodowa, a nie typowe drzewo leśne. Podkładka ogranicza wigor części szlachetnej, zaś cięcie formujące utrzymuje koronę w określonym kształcie.
Tempo wzrostu wybranych odmian
Tempo przyrostu nie jest takie samo u wszystkich robinii szczepionych na pniu. Najwolniej rozbudowuje się zwykle korona odmiany ‘Umbraculifera’, która naturalnie przyjmuje kulisty kształt. ‘Lace Lady’ może rosnąć silniej i wymaga regularnego skracania pędów. ‘Purple Robe’ jest odmianą o większym docelowym rozmiarze, dlatego nie należy traktować jej jak typowej robinii karłowej.
| Odmiana | Tempo wzrostu korony | Wymagane cięcie |
|---|---|---|
| ‘Umbraculifera’ | Wolne do umiarkowanego, korona stopniowo się zagęszcza i zachowuje kulisty pokrój | Zwykle niewielkie, głównie korekta kształtu i usuwanie gałęzi zagęszczających koronę |
| ‘Lace Lady’ | Umiarkowane do dość silnego, z charakterystycznymi poskręcanymi pędami | Regularne, aby ograniczyć nadmierne wydłużanie pędów i utrzymać zwarty pokrój |
| ‘Purple Robe’ | Silniejsze niż u odmian kulistych, korona może z czasem osiągać większe rozmiary | W zależności od miejsca, przede wszystkim cięcie prześwietlające i korygujące |
Podane różnice dotyczą przede wszystkim rozwoju korony. Wysokość pnia ustala szkółkarz podczas szczepienia i późniejsza pielęgnacja nie zmieni jej w taki sposób, jak zmienia rozmiar korony. Dlatego przy zakupie trzeba sprawdzić zarówno nazwę odmiany, jak i wysokość, na której została zaszczepiona.
Co wpływa na tempo wzrostu robinii na pniu?
Dwie rośliny tej samej odmiany mogą po kilku latach wyglądać inaczej. O szybkości przyrostu decydują warunki na konkretnym stanowisku, stan systemu korzeniowego oraz sposób prowadzenia korony. Największe znaczenie mają:
- Stanowisko – pełne słońce sprzyja zwartemu rozwojowi, natomiast silny wiatr może ograniczać przyrost młodych pędów i powodować ich uszkodzenia.
- Gleba – robinia toleruje podłoża ubogie i dość suche, ale źle znosi ciężką, stale mokrą ziemię oraz zastoiska wody.
- Cięcie – skracanie pędów kontroluje wielkość korony i pobudza jej zagęszczanie, lecz nie oznacza automatycznego zwiększenia całkowitego przyrostu drzewa.
- Mikroklimat – różnica w nasłonecznieniu, wilgotności, temperaturze i osłonie od wiatru może sprawić, że dwa pozornie identyczne drzewa będą rosły w różnym tempie.
Podkładka ma szczególne znaczenie w pierwszych latach po posadzeniu. To na niej rozwija się zaszczepiona odmiana, dlatego jej wigor nie odpowiada wprost sile wzrostu dzikiej robinii. Pędy wyrastające poniżej miejsca szczepienia należą do podkładki i mogą rosnąć znacznie silniej. Należy je usuwać, ponieważ konkurują z koroną odmiany ozdobnej.
Jak utrzymać pożądany pokrój?
Cięcie formujące służy przede wszystkim utrzymaniu kształtu i odpowiedniej gęstości korony. W przypadku ‘Umbraculifera’ usuwa się gałęzie rosnące do środka, krzyżujące się oraz te, które wyraźnie zaburzają kulisty pokrój. Przy ‘Lace Lady’ skracanie pędów jest zwykle ważniejsze, ponieważ odmiana może tworzyć dłuższe przyrosty.
Główne cięcie można wykonać wczesną wiosną, przed rozpoczęciem intensywnego rozwoju pąków. Korekty przeprowadza się także latem, gdy widać już kierunek wzrostu nowych pędów. Zbyt częste i bardzo silne skracanie może jednak prowadzić do powstawania licznych, pionowych odrostów zamiast spokojnego zagęszczania korony.
Robinia zwykle nie potrzebuje intensywnego nawożenia. Przenawożenie azotem może wywołać szybki, lecz wiotki przyrost, który łatwiej uszkadza wiatr i który trudniej utrzymać w zwartej formie. Lepsze rezultaty daje stabilne stanowisko, przepuszczalna gleba i umiarkowana pielęgnacja.
Cięcie robinii na pniu nie ma przede wszystkim przyspieszać wzrostu. Jego zadaniem jest skierowanie przyrostu na zagęszczenie i utrzymanie korony w zaplanowanym kształcie.
Jeżeli zależy Ci na małym drzewie do ograniczonej przestrzeni, ‘Umbraculifera’ zwykle wymaga mniej korekt niż silniej rosnąca ‘Lace Lady’. Przy większym miejscu można pozwolić koronie rozwijać się swobodniej, pamiętając, że każda odmiana szczepiona na pniu potrzebuje kontroli pędów wyrastających z podkładki.
