Kornik drukarz atakuje przede wszystkim świerka pospolitego. Inne drzewa iglaste, takie jak sosna czy jodła, mogą zostać zasiedlone sporadycznie, głównie podczas gradacji, czyli masowego wzrostu liczebności owada. Drzewa liściaste nie są jego typowym żywicielem. Kornik drukarz nie atakuje też drewna budowlanego, mebli ani więźby dachowej.
Jakie drzewa atakuje kornik drukarz?
Głównym żywicielem kornika drukarza (Ips typographus) jest świerk pospolity. Owad żeruje pod korą, uszkadzając łyko, czyli tkankę odpowiadającą za transport produktów fotosyntezy. Zasiedlone drzewo stopniowo traci zdolność prawidłowego funkcjonowania i może obumrzeć.
W normalnych warunkach kornik wybiera przede wszystkim świerki osłabione, uszkodzone lub podsychające. Podczas gradacji, gdy owadów jest bardzo dużo, jego presja rośnie. Wtedy może dojść także do sporadycznego zasiedlania innych gatunków iglastych, zwłaszcza gdy brakuje łatwo dostępnych świerków.
| Gatunek drzewa | Podatność | Uwagi |
|---|---|---|
| Świerk pospolity | Wysoka | Główny żywiciel kornika drukarza, szczególnie gdy drzewo jest osłabione. |
| Sosna | Sporadyczna | Możliwa przede wszystkim w czasie silnej gradacji i przy dużym osłabieniu drzewa. |
| Jodła | Sporadyczna | Nie jest typowym żywicielem, ale może zostać zaatakowana w wyjątkowych warunkach. |
| Drzewa liściaste | Brak typowej podatności | Nie są celem kornika drukarza. |
Jak rozpoznać żerowanie kornika drukarza?
Pierwsze oznaki często można zauważyć bez specjalistycznego sprzętu. Najłatwiej obserwować pień, nasadę drzewa i koronę świerka. Pojedynczy objaw nie zawsze przesądza o obecności kornika, ale kilka sygnałów występujących razem powinno zwrócić uwagę.
Najczęstsze oznaki żerowania to:
- Trocinki u podstawy pnia – drobna mączka drzewna wysypująca się z otworów lub gromadząca w zagłębieniach kory.
- Małe otworki w korze – miejsca, przez które dorosłe owady wchodzą do drzewa albo z niego wychodzą.
- Wycieki żywicy – mogą pojawić się na początku zasiedlania, ponieważ drzewo próbuje zalepić miejsce wgryzienia owada.
- Odpadanie lub łuszczenie się kory – pod korą mogą być widoczne chodniki wygryzione przez owady.
- Rudziejące igły – całe fragmenty korony zmieniają kolor na rdzawy lub czerwony. Takie świerki bywają nazywane czerwoniakami.
Najbardziej niepokojące jest połączenie świeżych trocinek, otworów w korze i wyraźnego pogorszenia wyglądu korony. Gdy objawy występują na wielu świerkach, nie należy oceniać sytuacji wyłącznie na podstawie jednego drzewa. Masowe pojawienie się takich oznak wymaga konsultacji z leśnikiem lub specjalistą zajmującym się ochroną drzew.
Dlaczego kornik wybiera osłabione drzewa?
Zdrowy świerk broni się przed wgryzieniem, między innymi produkując żywicę. Jej wypływ może zalać otwór i utrudnić owadowi wejście pod korę. Drzewo osłabione suszą, silnym wiatrem, uszkodzeniem mechanicznym lub innymi czynnikami stresowymi wytwarza mniej żywicy i słabiej reaguje na atak.
Dlatego szczególnie narażone są świerki po suszy, wiatrołomach oraz drzewa rosnące w warunkach niedoboru wody. W czasie gradacji liczebność kornika jest jednak tak duża, że nawet drzewa o lepszej kondycji mogą nie obronić się przed wielokrotnymi atakami.
Kornik drukarz jest naturalnym elementem ekosystemu leśnego. W niewielkiej liczebności zasiedla głównie drzewa osłabione i uczestniczy w rozkładzie martwego drewna. Problem pojawia się wtedy, gdy sprzyjające warunki prowadzą do gwałtownego wzrostu populacji i zamierania dużych grup świerków.
Czy kornik drukarz może zaatakować dom?
Nie. Kornik drukarz zasiedla żywe lub świeżo zamierające drzewa, a nie wysuszone drewno budowlane. Nie jest owadem odpowiedzialnym za uszkadzanie mebli, więźby dachowej, belek czy innych elementów konstrukcji domu. Otwory w drewnie znajdującym się w budynku mogą wskazywać na obecność innych szkodników technicznych drewna, ale nie na żerowanie kornika drukarza.
Jeżeli na działce rośnie świerk z trocinkami u podstawy pnia, otworami w korze i rudziejącą koroną, drzewo wymaga uwagi. Pojedynczy przypadek warto skonsultować ze specjalistą, a przy objawach na wielu drzewach należy skontaktować się z leśnictwem lub firmą zajmującą się oceną i pielęgnacją drzew.
Najkrócej: kornik drukarz jest przede wszystkim szkodnikiem świerka pospolitego. Atak na sosnę lub jodłę zdarza się wyjątkowo, natomiast domowe konstrukcje i meble nie są dla niego środowiskiem żerowania.
